Παρασκευή 18 Σεπτεμβρίου 2026

"ΠΟΙΟΣ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΑΠΟΦΑΣΙΖΕΙ ΣΤΗΝ ΠΟΛΙΤΙΚΗ;" Η ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΚΗ ΙΔΕΟΛΟΓΙΑ

 Οι ολιγαρχικοί, λοιπόν, και στα αρχαία χρόνια και στις μέρες μας υποστηρίζουν ότι οι ειδικοί πρέπει να αποφασίζουν στην πολιτική. Απέναντι σε αυτή την κυρίαρχη αντίληψη του παρόντος , δεν αναπτύσσεται κάποιος ουσιαστικός αντίλογος , γιατί δεν υπάρχουν υποστηρικτές της δημοκρατικής ιδεολογίας στον παρόντα χρόνο. 

ΓΙΑΤΊ; οι  ολιγαρχικοί εξαπατούν τον κόσμο πως είναι οι ίδιοι δημοκρατικοί, πολλοί υπήκοοι είναι εθελόδουλοι και τους στηρίζουν, μα κυρίως δεν υπάρχει κοινωνικό αίτημα για αλλαγή του πολιτικού συστήματος. Διαφορετικά, η ανθρωποκεντρική εξέλιξη της κοινωνίας δεν επιτρέπει την προβολή τέτοιων αιτημάτων. Επομένως ο όποιος αντίλογος για το επιχείρημα των ειδικών κατ΄ ανάγκη θα αναζητηθεί στα αρχαία χρόνια, όπου οι κοινωνίες εξελικτικά είχαν προχωρήσει περισσότερο.

Ο (Ψευδο-) Ξενοφών στην "Αθηναίων Πολιτεία"  αναφέρει ωπς στη δημοκρατία δεν έχουν οι "ειδικοί" την εξουσία γιατί αυτοί θα υπηρετούσαν τα συμφέροντα των ομοίων τους αλλά και γιατί προέχει η ελευθερία του πολίτη στο ατομικό, κοινωνικό και πολιτικό πεδίο. Έτσι " ο δήμος δεν θέλει να διοικείται καλά , αυτός δε να είναι δούλος".

Ο κατ΄εξοχήν υποστηρικτής της δημοκρατίας, ο Αριστοτέλης, προσφέρει τα πιο πολλά επιχειρήματα υπέρ των πολλών και κατά των ειδικών. Στο ερώτημα ,λοιπόν, ποιος είναι κατάλληλος να αποφασίζει στην πολιτική - οι ειδικοί ή ο δήμος ως συγκροτημένο σώμα - υποστηρίζει  πως " ο καθένας εκ των πολλών μόνος του θα είναι κατώτερος κριτής από τους ειδικούς, αλλά όλοι μαζί είναι πολύ καλύτεροι ή, πάντως, όχι χειρότεροι από τους ειδικούς".

Επιπλέον υποστηρίζει ότι ο παραγωγός ενός προϊόντος δεν είναι και ο καλύτερος κριτής. "Ένα σπίτι για παράδειγμα, αρμόδιος να κρίνει τη χρησιμότητά του είναι όχι μόνο ο κατασκευαστής αλλά και , πολύ περισσότερο, αυτός που το χρησιμοποιεί".

Στις άλλες τέχνες αρμόδιος να κρίνει είναι ο ειδικός, π.χ. ο ιατρός. Εάν , όμως, εφαρμοστεί αυτή η αρχή στην πολιτική, τότε ο λαός δεν νομιμοποιείται να έχει καμία αρμοδιότητα. Έτσι, όμως, το πλήθος θα γίνει εχθρός της πολιτείας.

Επιπλέον η πολιτική δεν είναι , όπως οι άλλες τέχνες. Εάν επιλέξεις τον ειδικό να αποφασίζει, επιλέγεις ταυτόχρονα κοινωνικό και πολιτικό σύστημα . Επομένως, επιλέγεις πόσο ελεύθερος θα είναι ο άνθρωπος.

Αυτή η επιχειρηματολογία στις μέρες μας μπορεί να ακούγεται και κάπως απόμακρη γιατί βρισκόμαστε σε ένα στάδιο εξέλιξης που ακόμα ισχύει η διάκριση αριστερός-δεξιός ή υστερούμε ανθρωποκεντρικά. Οι αρχαίες κοινωνίες βρίσκοντας σε ένα άλλο στάδιο εξέλιξης που η κύρια αντίθεση ήταν ολιγαρχικός-δημοκρατικός. Προς τα εκεί πορευόμαστε. Δεν μπορούμε να παραμείνουμε εσαεί στον 7ο π.Χ. αιώνα.


Δεν υπάρχουν σχόλια: